Przeskocz do treści
Pracownia Prawa Karnego Wykonawczego i Polityki Karnej Informacje

Aktywności samodzielnej Pracowni Prawa Karnego Wykonawczego i Polityki Karnej

Przegląd współpracy zewnętrznej oraz kierunków badań empirycznych prowadzonych w Pracowni.

Współpraca zewnętrzna

Instytut Psychiatrii Sądowej

prof. Janusz Heitzman

Środki zapobiegawcze stosowane w ramach prawa karnego i cywilnego.

Ze strony Pracowni: M. Płatek, A. Gutkowska

Fundacja „Po drugie"

Agnieszka Sikora

Polityka karna i społeczna wobec młodzieży zagrożonej marginalizacją.

Ze strony Pracowni: M. Dziewanowska, M. Płatek

Stowarzyszenie „Niebieska Linia"

dr Grzegorz Wrona, adwokat

Eliminowanie i przeciwdziałanie przemocy, w szczególności wobec kobiet i dzieci.

Działalność naukowa

I

Badania empiryczne w instytucjach penitencjarnych i postpenitencjarnych

W 2019 r. Pracownia przygotowała wniosek do programu Grieg (fundusze norweskie) na porównawcze zbadanie zasad i praktyki funkcjonowania środków zapobiegawczych w Norwegii i w Polsce (nr DEC-2019/34/H/HS5/00719). Wniosek nie uzyskał finansowania – prace trwają w skromniejszej formie, bez komponentu porównawczego.

Członkinie Pracowni wskazują na zasadnicze wady prawne w funkcjonowaniu Ośrodka Zapobiegawczego KOZZD w Gostyninie (Ustawa z 22 listopada 2013 r., Dz. U. 2014, poz. 24; wyrok TK z 23 listopada 2016 r., sygn. K 6/14). Sposób wykonania Ustawy zgodny z Konstytucją nie jest – w KOZZD przetrzymuje się osoby bezprawnie, w szczególności:

  • mimo uchylenia środka przez Sąd Najwyższy;
  • w ramach zabezpieczenia z k.p.c., wbrew orzecznictwu SN;
  • w Regionalnym Ośrodku, na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia wydanego z naruszeniem Ustawy;
  • ponad ustawowy limit (max. 60; w maju 2021 – 93 osoby);
  • w pokojach jednoosobowych przekształconych w „sale mieszkalne", na piętrowych pryczach po 8–10 osób;
  • bez zapewnienia liczby specjalistów wymaganej Ustawą o KOZZD;
  • z pominięciem orzecznictwa ETPCz (Rooman v. Belgium, nr 18052/11).

Efektem prac Pracowni i kontaktów z RPO, Senacką Komisją Praw Człowieka, Ministerstwem Zdrowia i samym KOZZD było m.in. zmienienie rozporządzenia o Regionalnym Ośrodku oraz wstrzymanie przyjęć do KOZZD. Dr Agnieszka Gutkowska w ramach pracy habilitacyjnej dostarcza wiedzy z zakresu stosowania nadzoru bez pozbawienia wolności.

Pracownia uczestniczy – poprzez konferencje, wystąpienia i opinie dla Sejmu – w pracach nad implementacją Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (CETS 210), która obowiązuje w Polsce od 1 sierpnia 2015 r. (Dz. U. z 8 lipca 2015 r., poz. 961). Skupia się na dwóch aspektach: przestępstwie zgwałcenia oraz uregulowaniu przemocy wobec kobiet i w rodzinie.

Praktycznie wpływa na sytuację młodzieży zagrożonej marginalizacją, łącząc badania z pomocą prawną – tę część działalności prowadzi przede wszystkim dr Małgorzata Dziewanowska.

II

Kary i środki karne bez pozbawienia wolności oraz analiza trendów polityki kryminalnej

Pracownia przygotowuje badania dotyczące praktyki postępowania z przestępstwami zgwałcenia i przemocy w rodzinie na etapie postępowania przygotowawczego. Badania prowadzi dr Grzegorz Wrona pod kierunkiem dr hab. prof. UW Moniki Płatek.

Doświadczenia zbierane w pracach Pracowni stanowią istotne rozszerzenie oferty dla programów nauczania akademickiego i studiów doktoranckich.

Projekt badawczy

Rok akademicki 2023–2024

Odpowiedzialność notariusza za naruszenie obowiązku określonego w art. 86 Prawa o notariacie – perspektywa kryminologiczna

Zgodnie z art. 86 Prawa o notariacie notariuszowi nie wolno dokonywać czynności notarialnej, jeżeli poweźmie wątpliwość co do zdolności strony do czynności prawnych. Celem normy jest ochrona nie tylko stron, lecz także pozostałych uczestników obrotu przed nieważnymi czynnościami prawnymi.

Prawidłowa ocena zdolności uczestnika bywa w praktyce problematyczna, czego dowodzą postępowania karne prowadzone przeciwko notariuszom z art. 231 k.k. za niedopełnienie obowiązku odmowy dokonania czynności.

Celem projektu jest zakreślenie ram odpowiedzialności notariusza oraz próba stworzenia standardów oceny zdolności uczestnika czynności, tak by maksymalnie zapewnić bezpieczeństwo obrotu prawnego. Przeprowadzona zostanie analiza orzecznictwa w zakresie stosowania art. 86 wraz ze studiami przypadków z uwzględnieniem kryterium kryminologicznego i cywilnoprawnego.

Wyniki badań zostaną przedstawione w monografii oraz w odrębnych publikacjach naukowych. Projekt realizuje not. dr Aneta Wilkowska-Płóciennik we współpracy z Zakładem Kryminologii kierowanym przez dr hab. prof. UW Monikę Płatek, w samodzielnej Pracowni Prawa Karnego Wykonawczego i Polityki Karnej.